Askerde çarşı izni, yükümlülerin özellikle usta birliğine geçmeden önce en fazla merak ettiği konulardan biridir. Ancak “çarşı izni” ile kanuni askerlik izni aynı şey değildir.
7179 sayılı Askeralma Kanunu uyarınca erbaş ve erlere muvazzaflık hizmetlerinin her ayı için bir gün kanuni izin verilir. İkinci altı aylık hizmete gönüllü devam edenlerde aylık izin miktarı iki güne çıkar. Milli Savunma Bakanlığı
Çarşı izni ise birlik içinde uygulanan, genellikle belirli süreyle garnizon veya birlik dışına çıkışa imkân veren günlük izin uygulamasıdır. Her birlikte otomatik ve aynı biçimde uygulanacağı düşünülmemelidir.
Çarşı İzni Nedir?
Çarşı izni, askerlik hizmeti devam ederken yükümlünün yetkili izin çerçevesinde belirli süreyle birlik dışına çıkabilmesini ifade eder.
Bu süre içerisinde asker:
- Şehir merkezine gidebilir,
- Kişisel ihtiyaçlarını karşılayabilir,
- Ailesiyle görüşebilir,
- Dinlenebilir.
Ancak izin bitiminde belirlenen saate kadar birliğine dönmesi gerekir.
Çarşı İzni Kanuni İzinle Aynı mı?
Hayır.
Kanuni izin, 7179 sayılı Askeralma Kanunu’nun 28’inci maddesinde düzenlenen ve erbaş-erlerin hizmet sürelerine göre hak kazandıkları izin süresidir. İlk altı aylık hizmette her ay için bir gün izin verilir. Milli Savunma Bakanlığı
Çarşı izni ise genellikle gün içerisinde birlikten çıkış ve dönüş şeklinde uygulanan farklı bir izin türüdür.
Bu ayrım önemlidir.
Her Askerin Çarşı İzni Var mı?
Bütün birliklerde:
- Her hafta,
- Aynı gün,
- Aynı saatlerde
çarşı izni uygulanacağı yönünde genel bir garanti yoktur.
Uygulama:
- Birliğin eğitim programına,
- Görev durumuna,
- Güvenlik koşullarına,
- Disiplin durumuna
göre değişebilir.
Bu nedenle başka birlikte askerlik yapan kişinin deneyimini kendi birliğiniz için kesin takvim olarak kabul etmeyin.
Acemi Birliğinde Çarşı İzni Var mı?
Acemi birliğinde eğitim programı yoğun ve kısa süreli olduğu için çarşı izni usta birliğine kıyasla daha sınırlı uygulanabilir.
Bazı eğitim birliklerinde:
- Çarşı izni verilmeyebilir,
- Belirli haftalardan sonra uygulanabilir,
- Yemin töreni sonrasına bırakılabilir.
Kesin uygulamayı birlik komutanlığı belirler.
Usta Birliğinde Çarşı İzni
Uzun dönem askerlikte usta birliğine geçildikten sonra günlük düzen daha kalıcı hale gelir.
Görev ve birlik şartları uygunsa hafta sonu veya belirlenen başka zamanda çarşı izni uygulanabilir.
Ancak:
“Usta birliğine gittim, artık her pazar dışarı çıkarım.”
şeklinde kesin bir kural yoktur.
Çarşı İzni Genellikle Hangi Gün?
Birçok kişinin zihninde çarşı izni pazar günüyle özdeşleşmiştir.
Fakat izin günü:
- Birliğin görev düzenine,
- Personel nöbetlerine,
- Eğitim faaliyetlerine
göre değişebilir.
Bazı personel aynı gün izinli olurken görevli veya nöbetçi personel farklı planlamaya tabi olabilir.
Çarşı İzni Kaç Saat?
Türkiye’de bütün askerî birliklerde geçerli tek bir “çarşı izni X saattir” kuralı vermek doğru değildir.
İzin:
- Sabah başlayıp akşam bitebilir,
- Daha kısa tutulabilir,
- Birlik ihtiyacına göre farklı saatler belirlenebilir.
Çıkış sırasında bildirilen dönüş saati esas alınmalıdır.
Çarşı İznine Çıkarken Ne Gerekir?
Birliğin uygulamasına göre personel:
- İzin kaydına,
- Kimlik kontrolüne,
- Belirlenmiş kıyafet düzenine
tabi olabilir.
İzin başlangıç ve dönüş saatlerinin kaydı tutulabilir.
Sivil Kıyafetle Çıkılır mı?
Bu konu da birlik uygulamasına göre değişebilir.
Bazı durumlarda personelin:
- Sivil kıyafet,
- Belirlenen askerî kıyafet
ile çıkması istenebilir.
Birlik içinde hangi talimat veriliyorsa ona uyulmalıdır.
Çarşı İzninde Başka Şehre Gidilir mi?
Çarşı izni genellikle kısa süreli ve belirli garnizon sınırlarıyla bağlantılı bir uygulamadır.
Garnizon dışına veya başka şehre gitmenin serbest olduğu varsayılmamalıdır.
Daha uzun mesafeli seyahatler için farklı izin prosedürleri gerekebilir.
Çarşı İzninde Alkol Kullanılır mı?
Askerlik hizmeti devam ettiği için personelin davranışları disiplin kurallarına tabidir.
İzinli olmak:
- Sarhoş biçimde birliğe dönme,
- Kamu düzenini bozma,
- Askerî disipline aykırı davranma
özgürlüğü anlamına gelmez.
İzin dönüşünde personelin hizmete uygun durumda olması beklenir.
Çarşı İznine Çıkamama Nedenleri
Bazı durumlarda izin uygulanmayabilir.
Örneğin:
- Eğitim,
- Nöbet,
- Görev,
- Birlik alarm veya güvenlik durumu,
- Disiplin işlemleri,
- Özel askerî faaliyetler
çıkışı etkileyebilir.
Bu nedenle çarşı izni otomatik bir hafta sonu tatili değildir.
Askerlikte Kanuni İzin Kaç Gün?
İlk altı aylık zorunlu hizmette her ay için bir gün olmak üzere genel olarak altı günlük kanuni izin hakkı oluşur.
MSB güncel açıklamalarında ayrıca askerlik hizmetinde üstün başarı gösteren ve gerekli disiplin koşullarını taşıyan erbaş ve erlere terhis öncesinde azami üç güne kadar ilave izin verilebildiğini belirtmektedir. Milli Savunma Bakanlığı
Mazeret İzni
Muvazzaflık sırasında eşin doğum yapması veya kanunda belirtilen yakınların vefatı gibi durumlarda ilave izinler bulunmaktadır.
MSB’nin güncel açıklamasına göre belirli yakınların vefatı veya eşin doğumu durumunda talep üzerine on gün ilave izin verilebilir. Milli Savunma Bakanlığı
Bu izin çarşı izninden tamamen farklıdır.
Çarşı İzninden Geç Dönülürse
En önemli kurallardan biri dönüş saatidir.
İzin veya istirahat süresinin geçerli mazeret olmaksızın geçirilmesi askerî disiplin açısından sonuç doğurabilir.
TSK Disiplin Kanununda izin süresini geçirmek ayrıca düzenlenmiştir. LEXPERA
Bu nedenle otobüs veya trafik planı yapılırken son dakikaya bırakmamak gerekir.
Çarşı İzninde Telefon Kullanımı
Birlik dışında telefon kullanımı mümkün olsa bile:
- Askerî tesis,
- Birlik bilgisi,
- Görev,
- Personel,
- Konum
gibi hassas bilgileri sosyal medyada paylaşmamak gerekir.
Askerlik hizmeti birlik kapısından çıktığınız anda “askıya alınmaz”.
Güncel Bilgiyi Doğrulama
Askerlik işlemleri, başvuru koşulları ve birlik içi uygulamalar zaman içinde değişebilir. Bu nedenle konu hakkında karar verirken sosyal medya paylaşımları veya eski deneyim anlatıları tek başına yeterli kaynak sayılmamalıdır. Millî Savunma Bakanlığı, Personel Temin sistemi, e Devlet üzerindeki kişisel askerlik ekranı ve ilgili resmî kurum duyuruları esas alınmalıdır. Resmî sayfada yayın tarihi ile başvuru dönemini kontrol etmek, süresi dolmuş bir koşulun güncelmiş gibi değerlendirilmesini önler.
Kişisel Durumun Etkisi
Genel bir açıklama herkes için aynı sonucu doğurmayabilir. Yaş, öğrenim durumu, sağlık değerlendirmesi, celp dönemi, statü ve daha önce yapılan işlemler kişisel sonucu etkileyebilir. Bu yüzden yalnız başlığa bakarak uygunluk veya yaptırım sonucu çıkarmak yerine kişinin kendi kayıtları üzerinden değerlendirme yapılmalıdır. Ekranda görülen açıklama ile genel internet bilgisinin çelişmesi hâlinde ilgili askerlik şubesi ya da yetkili başvuru birimiyle görüşmek daha güvenli bir adımdır.
Sonuç
Askerde çarşı izni vardır, ancak bütün birliklerde aynı gün ve aynı saatlerde uygulanacağı söylenemez. Resmî ve güncel bilgiler için Milli Savunma Bakanlığı internet sitesini takip etmek faydalı olur.
Ayrıca çarşı izni ile kanuni izin birbirinden farklıdır. Erbaş ve erlere ilk altı aylık muvazzaflık hizmetlerinin her ayı için bir gün kanuni izin verilir. Milli Savunma Bakanlığı
Çarşı izninin uygulanması ise birlik programına ve komuta düzenine bağlıdır. Askerin verilen çıkış ve dönüş saatlerine eksiksiz uyması gerekir.
Sıkça Sorulan Sorular
Askerde çarşı izni var mı?
Birlik koşulları uygunsa çarşı izni uygulanabilir ancak her hafta ve her birlik için otomatik değildir.
Acemi birliğinde çarşı izni var mı?
Bazı acemi birliklerinde izin sınırlı olabilir veya hiç uygulanmayabilir. Eğitim programı ve birlik uygulaması belirleyicidir.
Çarşı izni kaç saat?
Bütün birlikler için geçerli tek süre bulunmaz. Çıkış ve dönüş saatleri birlik tarafından belirlenir.
Usta birliğinde çarşı izni olur mu?
Uygulanması daha yaygın olabilir ancak görev ve birlik koşulları yine belirleyicidir.
Askerlikte kaç gün kanuni izin var?
İlk altı aylık hizmetin her ayı için bir gün kanuni izin verilmektedir.
